„Kamerdyner” - recenzja

Opublikowano: 2018-10-11
Recenzja książki „Kamerdyner”.
Powieść, jakiej jeszcze nie było. Miłość niemieckiej hrabianki i kaszubskiego sieroty ukazana na tle dwóch wojen światowych, w czasach zbrodni i terroru oraz wzajemnej nienawiści Niemców i Polaków.

Mateusz Kroll, bohater powieści „Kamerdyner”, stracił rodziców w dniu swoich narodzin. Jego matka zmarła przy porodzie, ojciec utopił się z rozpaczy. Pieczę nad wychowaniem chłopca przejęła hrabina Gerda von Krauss, właścicielka wielkiego majątku na Kaszubach. Mimo sprzeciwów męża, zobowiązała się zapewnić niemowlęciu mieszkanie i wykształcenie. Mateusz dorasta w pałacu w Starzyńskim Dworze razem z Maritą i Kurtem – dziećmi junkrów. We wczesnych latach nauki odkrywa swoją pasję i wielki talent, którym jest gra na fortepianie. Następnie wyjeżdża do Gdańska, gdzie kontynuuje naukę. Jest to trudny czas rozłąki z Maritą, z którą przez 14 lat dzielił niemal każdą chwilę.

Tymczasem wybucha I wojna światowa. Hermann von Krauss oraz kilku sąsiednich junkrów otrzymują wezwanie do armii niemieckiej. W całym kraju wybuchają strajki robotnicze. Sytuacja właścicieli ziemskich w Prusach staje się coraz bardziej niepokojąca po ogłoszeniu przez Polskę niepodległości.

Nastaje rok 1918. Mateusz oraz Marita wracają do majątku w Starzyńskim Dworze. Dojrzalsi ciałem i duchem coraz bardziej zbliżają się do siebie, zdecydowanie bardziej niż rodzeństwo. Nie umyka to czujnemu oku hrabiny, która w obawie przed gniewem męża wysyła córkę na studia do Berlina. Mateusza postanawia wykształcić na kamerdynera, gdyż widzi w tym jedyny ratunek dla kaszubskiego chłopaka.

Kamerdyner” to powieść oparta na historycznych faktach. Prawdziwie oddaje fascynujące dzieje Kaszubów i niemieckich junkrów, którzy przez lata zgodnie żyli na pruskich ziemiach. Marek Klat, Paweł Paliński, Mirosław Piepka i Michał Pruski z zaangażowaniem i ciekawością zbierali materiały o okolicach Starzyńskiego Dworu i dziejach ich właścicieli. Bohaterowie tacy jak Bazyli Miotkie, Gerda oraz Hermann von Kraussowie, Leo von Trettow czy Józef Formela zostali wykreowani na podstawie sylwetek i charakterów konkretnych postaci, żyjących w czasach, w których rozgrywa się akcja powieści.

Miłość Mateusza i Marity nie jest jedynym wątkiem dzieła. Obszerne, barwne opisy zachwycającej ziemi kaszubskiej, bogate tło historyczne i wątki sensacyjne dodają powieści głębi i uniwersalności. Dzięki prawdziwie oddanemu obrazowi wydarzeń historycznych i społecznych, czytelnik lepiej rozumie losy bohaterów oraz głębiej przeżywa towarzyszące im uczucia. Mordy na ludności Kaszub, zarówno na Polakach, jak i Niemcach, wzbogacają książkę o nutę dramaturgii i melancholii.

Kamerdyner” opowiada o trudnej miłości, pełnej cierpienia i ciężkich wyborów. Złożona, bogata powieść porusza serca, przeraża i wzrusza swoim realizmem. Akcja obejmuje czasy obu wojen światowych – od roku 1900 do 1945. To czasy wojen i mordów, gdzie chęć przetrwania górowała nad lojalnością. To czasy, w których każda miłość zostaje wystawiona na próbę, a zwłaszcza miłość  między panną z bogatego, niemieckiego rodu a kaszubskim chłopakiem, pełniącym służbę kamerdynera.

Marek Klat, Paweł Paliński, Mirosław Piepka i Michał Pruski są także autorami scenariusza do filmu „Kamerdyner” w reżyserii Filipa Bajona, którego premiera miała miejsce 21 września 2018 r. W rolach głównych występują Sebastian Fabijański i Marianna Zydek. Warto jednak przed wybraniem się do kina zapoznać się z lekturą, by zyskać szerszą perspektywę na ukazane na ekranie wydarzenia.

Joanna Puternicka
(joanna.puternicka@dlalejdis.pl)

„Kamerdyner”, Marek Klat, Paweł Paliński, Mirosław Piepka, Michał Pruski, Wydawnictwo Agora, Warszawa, 2018.




Społeczność
Reklama


 
W tej witrynie stosujemy pliki cookies. Standardowe ustawienia przeglądarki internetowej zezwalają na zapisywanie ich na urządzeniu końcowym Użytkownika. Kontynuowanie przeglądania serwisu bez zmiany ustawień traktujemy jako zgodę na użycie plików cookies. Więcej w Polityce Cookies. Ukryj komunikat