"Zdradzone testamenty" Milan Kundera

Dostrzegając w niej ściśle przemyślany zamysł autora, Milan Kundera dekonstruuje sztukę improwizacji. W sposób niezwykle erudycyjny przedkłada nam wiedzę nie tylko o zjawiskach muzycznych czy literackich, lecz także o warunkach polityczno-społecznych determinujących twórczość pisarza, jak również o wpływie publiczności na rangę tekstu. Nieschematyczne i rozległe komentarze do dzieł jego mistrzów trafiają w sedno, zmuszając czytelnika do przyjrzenia się raz jeszcze dziełom obrośniętym już gąszczem interpretacji.
Kundera tłumaczy fenomen synonimizacji w translatoryce, z przekładów obdziera to, co naddane, wgłębiając się w język twórcy i jego znaczenie. Wydobywa z literatury całe jej piękno i głębię. Pokazuje całość przez szczegóły i szczegóły dzięki odwołaniu do całości. Rozważania teoretyczno-refleksyjne przeplata  anegdotami dnia codziennego oraz bolesnymi wspomnieniami pisarza emigranta. Mówi o tekstach unieśmiertelniających artystów, lecz również o takich, za które płaci się życiem. Między dwiema najważniejszymi dla siebie postaciami (Kafka i Janáček) stawia inne – krzyżuje drogi Rableis’go i Gombrowicza, Chopina i Strawińskiego, Manna i Rushdiego. Pokazuje losy nie tylko ich twórczości, lecz przede wszystkim odbioru. Wraz z przedstawieniem licznych lapsusów interpretacyjnych, wykonawczych (muzyka), czy translatorskich (literatura) stawia pytanie o status powieści – gatunku przez Europejczyków stworzonego i Europę spajającego.

Wybitnym pisarzem jest też Milan Kundera i jego Zdradzone testamenty są (na szczęście) książką wybitną. […] Gwarancją wybitności teoretycznych tekstów Kundery (Zdradzone testamenty to jest zbiór esejów) jest okoliczność, iż pisarz ten, im stara się być precyzyjniejszy i logiczniejszy, w tym większe popada szaleństwo.
Jerzy Pilch, Tygodnik Powszechny

Fantastyczne, zadziwiające przemyślenia dotyczące moralnego obowiązku ochrony dzieł artysty przed niszczycielską oceną… Książkę tę czyta się, aby zetknąć się w jakiś sposób z myślą jednego z najbardziej inspirujących myślicieli naszej ery.
Boston Globe

Milan Kundera (ur. w 1929 r.) – jeden z najbardziej znanych pisarzy czeskiego pochodzenia. Uczestnik Praskiej Wiosny. W 1975 roku wyemigrował do Francji. W 1981 roku przyjął obywatelstwo francuskie. W 1990 roku opublikował swoją ostatnią powieść w języku czeskim. Od tej pory pisze tylko po francusku i nie pozwala tłumaczyć na język ojczysty swoich nowych książek. Do najbardziej znanych dzieł Kundery należą powieści: Żart (wyd. 1967), Śmieszne miłości (1970), Życie jest gdzie indziej (1973), Księga śmiechu i zapomnienia (1978), Nieznośna lekkość bytu (1984) oraz Nieśmiertelność (1990), a także esej Sztuka powieści (1986).

przekład: Marek Bieńczyk
premiera: 22 kwietnia 2015
seria: Don Kichot i Sancho Pansa