"Kto powiedział, że Moskale są to bracia nas, Lechitów..." prof. Andrzej Nowak

Spory o to, kim są Rosjanie i jak z nimi postępować, pozostają jednymi z najważniejszych we współczesnej Polsce. Ożywioną dyskusję na ten temat toczyły już jednak najwybitniejsze umysły w okresie romantyzmu, polskich powstań narodowych i Wielkiej Emigracji.

Odwieczni wrogowie czy przyszli sojusznicy? Uciskani czy ciemiężyciele? Młodsi bracia czy równi partnerzy? Źródło nadziei czy wyłącznie zagrożenie? Różnych odpowiedzi na te i inne pytania udzielali Czartoryski, Lelewel, Mickiewicz czy Mochnacki. Tych, którym sprawa stosunku do Rosji wydaje się prosta, książka może zaskoczyć mnogością postaw i koncepcji u naszych rodaków.

Nowa książka jednego z najwybitniejszych rodzimych znawców historii relacji polsko-rosyjskich jest opowieścią o ewolucji polskich poglądów na Rosję od roku 1831 do roku 1849, a więc od upadku Powstania Listopadowego do klęski Wiosny Ludów, która oznaczała schyłek Wielkiej Emigracji. W tym okresie wykuto fundamenty podziałów między konserwatystami i demokratami, wtedy rodziły się także zalążki socjalizmu. Andrzej Nowak stworzył nie tylko dzieło pouczające dla współczesnych Polaków, ale także przywrócił prawdziwe oblicze polskich rozważań politycznych dotyczących wschodniego sąsiada, prawdziwe poglądy prawicy i lewicy, skrzętnie przekłamywane przez komunistyczną propagandę.