Kto zdecydował o ulgach dla prywatnych żłobków dopiero od 2032 roku? Ministerstwo odpowiada

Co więcej, samo Ministerstwo przyznaje, że wniosek "strony komercyjnej" o dłuższy czas na dostosowanie nie był równoznaczny z postulatem przesunięcia ulg do 2032 roku.

Sprawa ma swój początek w posiedzeniu Komisji do Spraw Dzieci i Młodzieży oraz Komisji Polityki Społecznej i Rodziny z 14 lipca 2026 roku. W trakcie dyskusji nad projektem nowelizacji ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 Sekretarz Stanu Aleksandra Gajewska powiedziała:

"Strona komercyjna wnioskowała o wydłużenie vacatio legis."

W dalszej części wypowiedzi powiązała ten postulat z faktem, że część uprawnień dla pracowników sektora niepublicznego zacznie być stosowana później niż wobec osób zatrudnionych w instytucjach publicznych. To właśnie ta wypowiedź stała się podstawą do skierowania do Ministerstwa szczegółowego wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

11 pytań do Ministerstwa

Wniosek z 8 września 2026 roku zawierał 11 szczegółowych punktów. Dotyczyły one m.in. tego, kto konkretnie został określony jako "strona komercyjna", kiedy i w jakiej formie zgłoszono postulat wydłużenia vacatio legis, jakiego okresu wydłużenia oczekiwano i których konkretnie obowiązków miało ono dotyczyć.

Zwrócono się również o udostępnienie dokumentów, takich jak pisma, e-maile, notatki, protokoły, formularze konsultacyjne czy korespondencja z przedstawicielami branży. Osobne pytanie dotyczyło tego, czy ktokolwiek reprezentujący sektor niepubliczny rzeczywiście wnioskował o to, aby jego pracownicy uzyskali prawo do ulgowych przejazdów dopiero od 1 stycznia 2032 roku.

Odpowiedź Ministerstwa nadeszła 22 września.

"Strona komercyjna", czyli właściwie kto?

Ministerstwo wyjaśniło, że określenie "strona komercyjna" miało charakter zbiorczy i odnosiło się do przedstawicieli sektora niepublicznego uczestniczących w pracach nad projektem.

W odpowiedzi wspomniano m.in. Łukasza Kociszewskiego, przedstawiciela Izby Gospodarczej Branży Wczesnodziecięcej. Jednocześnie resort wyraźnie zaznaczył, że sam udział określonego podmiotu lub przedstawiciela w konsultacjach czy posiedzeniu komisji nie daje podstaw do przypisania mu konkretnego postulatu, jeżeli dokumentacja nie wskazuje tego jednoznacznie.

W praktyce oznacza to, że po otrzymaniu odpowiedzi nadal nie wiadomo, kto konkretnie miał wnioskować o wydłużenie okresu dostosowawczego.

O co zapytałam i czego dowiedziałam się z odpowiedzi?

Najważniejsze zdanie w siedmiostronicowej odpowiedzi

Najbardziej istotny fragment odpowiedzi Ministerstwa dotyczy samego związku pomiędzy okresem dostosowawczym a ulgami.

Resort napisał wprost:

"postulat wydłużenia okresu dostosowawczego nie jest tożsamy z postulatem przyznania ulg transportowych dopiero od dnia 1 stycznia 2032 r."

Ministerstwo zaznaczyło również, że z wypowiedzi Sekretarz Stanu Aleksandry Gajewskiej nie wynika, aby "strona komercyjna" zgłosiła konkretny postulat ustanowienia właśnie 1 stycznia 2032 roku jako daty rozpoczęcia stosowania ulg.

To bardzo istotne rozróżnienie.

Przedstawiciele sektora niepublicznego mogli bowiem zabiegać o więcej czasu na dostosowanie się do nowych standardów czy obowiązków, ale nie oznacza to automatycznie, że prosili o odsunięcie uprawnień swoich pracowników o kilka lat.

Kto więc zdecydował o 2032 roku?

I właśnie tutaj pojawia się najważniejsze pytanie.

Jeżeli przedstawiciele placówek niepublicznych nie wnioskowali o przyznanie ulg dopiero od 2032 roku, to kto zaproponował taki termin?

Ministerstwo napisało jedynie, że termin 1 stycznia 2032 roku został "ostatecznie przyjęty w ramach konstrukcji przepisów regulujących rozpoczęcie stosowania określonych uprawnień wobec sektora niepublicznego".

Nie wskazano jednak:

• autora tej propozycji,
• momentu, w którym pojawiła się data 2032 roku,
• analizy uzasadniającej właśnie tak długi okres,
• dokumentu pokazującego, dlaczego pracownicy sektora niepublicznego mają czekać dłużej,
• ani osoby lub instytucji odpowiedzialnej za przyjęcie takiego rozwiązania.

Dokumentu nadal brak

W pierwotnym wniosku znalazło się bardzo jednoznaczne pytanie.

Jeżeli Ministerstwo nie posiada dokumentu, pisma, wiadomości e-mail, notatki czy protokołu potwierdzającego, że przedstawiciele "strony komercyjnej" wnioskowali o wydłużenie vacatio legis, poproszono o jasne wskazanie, że taki dokument nie istnieje w zasobach resortu.

Ministerstwo jednak tego nie zrobiło.

Zamiast tego w końcowej części odpowiedzi przywołało orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego dotyczące dokumentów wewnętrznych, takich jak materiały robocze, zapiski czy notatki służące wypracowywaniu stanowiska organu.

Nie wyjaśniło jednak, czy konkretne dokumenty objęte wnioskiem istnieją i czy właśnie z tego powodu nie zostały przekazane.

Problem dotyczy ogromnej części rynku

Sprawa nie dotyczy niewielkiej grupy placówek.

Z danych GUS dotyczących struktury instytucji opieki nad dziećmi do lat 3 wynika, że zdecydowana większość żłobków i klubów dziecięcych funkcjonuje poza sektorem publicznym. Oznacza to, że różnica w terminie stosowania ulg dotyczy pracowników dużej części całego systemu opieki wczesnodziecięcej.

Dla opiekunek zatrudnionych w prywatnych żłobkach pytanie jest więc bardzo konkretne:

dlaczego osoby wykonujące tę samą pracę i podlegające ustawowym wymaganiom mają otrzymać określone uprawnienie kilka lat później tylko dlatego, że ich pracodawcą jest podmiot niepubliczny?

Pracownicy sektora niepublicznego mają prawo oczekiwać przejrzystej informacji, kto zaproponował takie zróżnicowanie, jakie argumenty za nim przemawiały i na podstawie jakich dokumentów została podjęta decyzja.

Sprawa nie jest zakończona

Odpowiedź Ministerstwa pozwoliła ustalić jedną ważną rzecz: nie można utożsamiać postulatu sektora niepublicznego o wydłużenie okresu dostosowawczego z postulatem, aby pracownicy prywatnych placówek otrzymali ulgi dopiero od 1 stycznia 2032 roku.

To jednak rodzi kolejne pytania.

Skoro przedstawiciele sektora niepublicznego nie zażądali przesunięcia ulg do 2032 roku, trzeba ustalić, kto rzeczywiście zaproponował ten termin i dlaczego właśnie pracownicy placówek niepublicznych mają ponosić konsekwencje takiego rozwiązania.

Dlatego do Ministerstwa zostanie skierowane kolejne wystąpienie, tym razem skoncentrowane przede wszystkim na autorstwie daty 1 stycznia 2032 roku, dokumentach uzasadniających jej wybór oraz procesie, w którym podjęto decyzję o różnym traktowaniu pracowników sektora publicznego i niepublicznego.

Po siedmiu stronach odpowiedzi wiemy już bowiem, że wniosek o więcej czasu na dostosowanie nie oznaczał wniosku o ulgi dopiero w 2032 roku.

Nadal nie wiemy jednak, kto zdecydował, że właśnie tak ma być.

PMP

^{Fot. Wygenerowano AI}