Maria Konopnicka –ikona feminizmu?

Wszyscy znamy jej utwory takie jak: „Rota”, „Mendel Gdański”, „Nasza szkapa”, „O krasnoludkach i o sierotce Marysi”. Pisarka pochodziła z zamożnej rodziny, gdzie wychowywano ją w chrześcijańskiej wierze, w rygorystycznej atmosferze i w gorącym patriotyzmie. Od małej dziewczynki, wspólnie z ojcem czytali polską literaturę, lubowali się w każdym słowie. Kształciła się u sióstr sakramentek w Warszawie, gdzie ponownie miała styczność z literaturę, w tonie katolickim. Poznała tam Elizę Orzeszkową, z którą przyjaźniła się aż do śmierci. Była to piękna, czysta i kobieca przyjaźń, do grobowej deski. Kobiety uwielbiały wspólnie czytać zakazanego wtedy Adama Mickiewicza i deklamować jego poezję.

W wieku 20 lat Maria wyszła za mąż za Jarosława Konopnickiego. Zamieszkali wspólnie w Bronowie, w województwie łódzkim. To właśnie tam, Maria powiła sześcioro dzieci. Życie małżeńskie nie było proste dla obojga z nich. Kobiecie nie podobało się bycie kurą domową, nudziły ją obowiązki w gospodarstwie. Natomiast Jarosław wzdrygał się na samą myśl, że jego żona interesuje się literaturą i sama zaczyna pisać. Po kilku latach przenieśli się do pobliskiej miejscowości- Gusin. To tutaj napisała wiersz, za który została doceniona przez samego Henryka Sienkiewicza. To wydarzenie spowodowało, że Konopnicka z całych sił uwierzyła w siebie i wyjechała do Warszawy, zostawiając męża samego.

Gdy żyła w Warszawie, pracowała przede wszystkim jako korepetytorka, a w wolnych chwilach poświęcała się tworzeniu. Pomimo że nie rozwiodła się z mężem, to wdawała się w liczne romanse z mężczyznami, które były krótkie namiętne i burzliwe. W tym czasie redagowała dla znanego wtedy czasopisma „Bluszcz” który poruszał tematykę emancypacji kobiet. Konopnicka zaczęła propagować prawa kobiet, chciała wyzwolić je spod ucisku, nie tylko zaborców. Poświęciła się temu, organizując pomoc dla kobiet. Stąd też zaczęto nazywać ją ikoną feminizmu.

W 1889 roku, Konopnicka poznała Marię Dulębiankę. Te dwie kobiety łączyła głęboka przyjaźń, co wywołało niesamowite plotki wśród polskiego społeczeństwa. Przez 20 lat, kobiety były nierozłączne. Wspólnie podróżowały po świecie, a po jakimś czasie Dulębianka zamieszkała wspólnie z Konopnicką. Poetka była bardzo zżyta z przyjaciółką, twierdziła, że wiele jej zawdzięcza.

Skąd zatem wzięły się pogłoski na temat rzekomego romansu między dwoma kobietami? Czy ktoś zaglądał Konopnickiej do łóżka? Dwie ambitne i wyzwolone kobiety, żyły w prawdziwej przyjaźni, o którą w dzisiejszych czasach bardzo trudno.

Katarzyna Kratiuk
(katarzyna.kratiuk@dlalejdis.pl)