Zwyrodnienia stawów - jakie są przyczyny i objawy? Jak je leczyć

Główną ich przyczyną jest zachwiana równowaga pomiędzy niszczeniem, a o odbudową w obrębie chrząstki stawowej, spowodowana nadmiernym przeciążeniem i obniżeniem jakości elementów budujących staw. Zwyrodnienie stawów, zwane również osteoartrozą, jest schorzeniem przewlekłym i nieodwracalnym. Zmaga się z nim ok. 2 mln obywateli naszego kraju. Stanowi jeden z głównych powodów orzekania o inwalidztwie. Wcześniej było to schorzenie osób starszych. Obecnie dotyka coraz młodszych grup wiekowych.

Przyczyny zwyrodnienia stawów

Przyczyny zwyrodnienia stawów dzieli się na dwa rodzaje ze względu na rodzaj występującej choroby.

• Pierwotne zwyrodnienie stawów – jego przyczyną mogą być skłonności genetyczne, nieprawidłowy skład mazi stawowej, niewłaściwe ukrwienie oraz wpływ innych schorzeń o podłożu hormonalnym i metabolicznym, prawdopodobieństwo zachorowania rośnie wraz z wiekiem pacjenta. Na przyczyny pierwotnego zapalenia stawów, chorujący nie ma praktycznie żadnego wpływu na rozwój osteoartrozy.

• Wtórne zapalenie stawów - w jego przypadku można znacznie zmniejszyć ryzyko zachorowania przez umiejętną kontrolę przyczyn, do których należą: nadwaga i otyłość, osłabienie mięśni otaczających staw, praca fizyczna nadmiernie obciążająca organizm, zbyt intensywne uprawianie niektórych dyscyplin sportowych oraz urazy i zaburzenia w budowie stawu. Pacjent ma wpływ na zachorowalność poprzez odpowiednią dietę, prowadzenie zdrowego trybu życia i aktywności ruchowej dostosowanej do możliwości, unikanie urazów poprzez odpowiednie zabezpieczenie.

Objawy zwyrodnienia stawów

Pierwsze objawy choroby zwyrodnienia stawów pojawiają się zazwyczaj po 40 roku życia, choć coraz częściej występują także u dużo młodszych pacjentów. Mogą dotyczyć jednego lub kilku stawów. Najpierw pojawiają się w trakcie aktywności fizycznej a z biegiem czasu odczuwalne są w trakcie odpoczynku także w nocy. Charakterystyczne objawy to ból przy podejmowaniu aktywności fizycznej, sztywność stawów po przebudzeniu trwająca zazwyczaj 10-15 min. Stawy objęte zwyrodnieniem mają ograniczenia ruchowe, pojawiają się problemy z wyprostowaniem i zginaniem stawu. W trakcie ruch w stawach pojawia się charakterystyczne trzeszczenie. Mogą mieć miejsce zniekształcenia stawów spowodowane zmianą osi pierwotnego ustawienia stawu. Objawy zależą od umiejscowienia stawu w organizmie. Warto dodać, że najbardziej obciążone stawy to: staw biodrowy i staw kolanowy, ze względu na ruchomość i przenoszone obciążenia.

Leczenie zwyrodnień stawów

Leczenie zaczyna się zwykle od metod zachowawczych z zastosowaniem leków przeciwzapalnych i przeciwbólowych. Zabiegami rehabilitacyjnymi wspomagającymi leczenie mogą być hydroterapia i krioterapia. Czasami dobre efekty dają sposoby domowe jak okłady z ciepłych ręczników, zimnych kompresów lub z lodu. Również ćwiczenia zwiększające elastyczność stawu. W przypadku zaawansowanej choroby zwyrodnieniowej należy rozważyć możliwość zabiegu chirurgicznego. Zabiegi chirurgiczne wykonują specjaliści w centrach ortopedii i traumatologii jak Carolina Medical Center w Gdańsku i w Warszawie.

^{Fot. Materiały zewnętrzne}