„Piłsudski. Portret przewrotny. Biografia” – recenzja

Wielki wódz, twórca niepodległości, pogromca bolszewików, człowiek z zasadami, mężczyzna pełen sprzeczności. Przywódca, który nie przebierał w środkach, by osiągnąć cel; który swoich przeciwników zamykał w obozach. Przez jednych uważany był za odważnego konspiratora, wręcz terrorystę. Przez drugich za tchórza, który jak ognia unikał niebezpieczeństwa. To on jednak zapewnił kobietom w Polsce prawa wyborcze, choć dał się poznać jako szowinista. Postać Piłsudskiego do dziś budzi wiele sprzecznych uczuć, a to jakim był przywódcą, naprawdę wciąż pozostaje tajemnicą. Czy rzeczywiście stworzył on niepodległą Polskę, czy tylko przywłaszczył sobie dokonania innych. I w jakim stopniu sukces Bitwy Warszawskiej był jego zasługą?

Maciej Gablankowski rozprawia się z najczęściej powtarzanymi mitami na temat marszałka i prezentuje zupełnie inne spojrzenie na tę genialną, choć skomplikowaną i kontrowersyjną postać. Możemy zobaczyć Piłsudskiego nie tylko jako przywódcę, ale również jako człowieka z krwi i kości, męża, kochanka i ojca. To sprawia, że otrzymujemy biografię niezwykle błyskotliwą i inspirującą do niekończących się historycznych dyskusji. Autor umieścił w niej również fotografie związane z życiem marszałka, które sprawiają, że książka jest jeszcze ciekawsza. Sam autor zaznacza, że literatura, z którą pracował, nie wyczerpuje całego tematu, a jego celem było przede wszystkim zaciekawienie czytelników postacią i zmuszenie do dalszego pogłębiania wiedzy w tym kierunku. Przedstawił on bowiem same najważniejsze elementy z życia tej osoby, które miały kluczowe znaczenie dla narodu.  

„Piłsudski. Portret przewrotny” nie jest typową biografią, ale na podstawie literatury wykorzystanej przez autora do jej napisania, widać, ile pracy w to włożył. W bardzo ciekawy sposób zawarł historię życia jednego z najbardziej z kontrowersyjnych Polaków XX wieku zaledwie w trzystu stronach powieści. To z pewnością wyróżnia tą książkę pośród innych, bardziej obszernych biografii, dlatego ten fakt powinien dodatkowo zachęcić czytelników do sięgnięcia po nią. Warto zatem poznać życiorys tak ważnej postaci w dziejach naszej historii.

Ewelina Makoś
(ewelina.makos@dlalejdis.pl)

Maciej Gablankowski, „Piłsudski. Portret przewrotny. Biografia”, Wydawnictwo Znak, Kraków 2020.