„Sen nocy letniej” – recenzja

Recenzja książki „Sen nocy letniej”.
„Sen nocy letniej” Williama Shakespeare’a to utwór, w którym rzeczywistość miesza się ze światem fantazji, a granica między snem a jawą staje się wyjątkowo cienka. Już sama oprawa graficzna książki pomaga wejść w ten niezwykły klimat. Czarno-białe szkice i rysunki mają w sobie coś magicznego. Pojawiają się na nich wróżki, ozdobne ptaki niczym z baśni, a także pałace i postacie przywodzące na myśl książęce dwory. Ilustracje nadają całości dostojny, nieco baśniowy charakter.

Sam tytuł nawiązuje do nocy świętojańskiej, nocy św. Jana przypadającej 24 czerwca. To czas, któremu od wieków przypisywano szczególne właściwości. Wierzono w obecność duchów i nadprzyrodzonych istot, a poszukiwanie legendarnego kwiatu paproci miało przynieść szczęście i bogactwo. Shakespeare chętnie sięga po ludowe podania i wierzenia, tworząc z nich opowieść pełną tajemnic, czarów i nieoczekiwanych zdarzeń. Dzięki temu sztuka ma momentami nieco nielogiczny, fantazyjny charakter. Postacie pojawiają się i znikają, a świat nadprzyrodzony przenika się z ludzkim.

Fabuła rozpoczyna się na ateńskim dworze, gdzie trwają przygotowania do ślubu księcia Tezeusza i Hippolity. Panuje tam podniosła, niemal uroczysta atmosfera, którą ciekawie kontrastują późniejsze wydarzenia rozgrywające się w lesie. Poznajemy między innymi Egeusza, który chce wydać swoją córkę Hermę za Demetriusza. Problem polega na tym, że dziewczyna kocha Lizandra. Stare ateńskie prawo nie pozostawia jej jednak zbyt wielkiego wyboru: jeśli nie podporządkuje się woli ojca, może zostać skazana na śmierć lub zostać zmuszona do życia w klasztorze. Czy miłość kochanków przetrwa taką próbę? W słowach głównych bohaterów można dostrzec młodzieńczą wiarę. Szczególnie zapada w pamięć fragment: „Opuścim miasto skryci nocy cieniem, która kochanków zawsze jest zbawieniem”.

Wątek miłosny komplikuje się jeszcze bardziej za sprawą Heleny, bezgranicznie zakochanej w Demetriuszu, który początkowo nie odwzajemnia jej uczuć. W tej historii miłość nie jest spokojnym i rozsądnym uczuciem. Potrafi doprowadzić bohaterów do szaleństwa i chorej zazdrości. Bardzo spodobały mi się podniosłe, romantyczne wyznania.  Shakespeare pokazuje miłość jako siłę, która potrafi całkowicie zmienić sposób postrzegania świata.

Równie interesujący jest świat wróżek, na którego czele stoją król Oberon i królowa Tytania. Szczególnie przypadły mi do gustu pieśni i tańce wróżek wprowadzające do sztuki lekkość i baśniowy nastrój. Wśród tych postaci wyróżnia się Puk, czyli chochlik, który w rozmowach z wróżkami i podczas wykonywania poleceń Oberona nieustannie wywołuje zamieszanie. Jego działania sprawiają, że miłosne relacje bohaterów stają się jeszcze bardziej skomplikowane. Momentami robi się naprawdę niebezpiecznie.

Warto zwrócić uwagę także na samą konstrukcję utworu. Podział na akty i sceny pozwala uporządkować wydarzenia, mimo że ich przebieg bywa dość zwariowany. Na początku pomocne okazuje się przedstawienie poszczególnych bohaterów, ponieważ ich wzajemne relacje i uczuciowe powiązania szybko zaczynają się komplikować. Niektóre słowa, takie jak „dziewosłęb”, mogą być dziś mniej zrozumiałe, dlatego podczas lektury warto czasem zatrzymać się przy dawnym słownictwie. Język Shakespeare’a jest poetycki, pełen metafor i podniosłych wypowiedzi, co nadaje sztuce wyjątkowego charakteru, choć wymaga od współczesnego czytelnika nieco większego skupienia.

„Sen nocy letniej” okazał się dla mnie spotkaniem z literaturą pełną fantazji, romantyzmu i humoru. Najbardziej urzekło mnie połączenie świata ludowych wierzeń z historią miłosnych perypetii oraz baśniową atmosferą lasu zamieszkanego przez wróżki. Podobały mi się również pieśni, tańce i poetyckie dialogi. Niektóre wydarzenia mogą wydawać się przesadzone, a nagłe zwroty akcji i działania Puka sprawiają, że trudno traktować tę historię całkiem poważnie. Myślę jednak, że właśnie w tym tkwi jej urok. To sztuka, która nie próbuje być realistyczna. Przypomina sen, w którym wszystko może się zdarzyć, uczucia wymykają się spod kontroli, a magia potrafi wywrócić życie bohaterów do góry nogami.

Agata Hopciaś

William Shakespeare, „Sen nocy letniej”, Wydawnictwo MG, Kraków, 2026.



Komentarze




Newsletter

 
W tej witrynie stosujemy pliki cookies. Standardowe ustawienia przeglądarki internetowej zezwalają na zapisywanie ich na urządzeniu końcowym Użytkownika. Kontynuowanie przeglądania serwisu bez zmiany ustawień traktujemy jako zgodę na użycie plików cookies. Więcej w Polityce Cookies. Ukryj komunikat