„Wychowywać i wzruszać. Literatura młodzieżowa PRL-u” – recenzja

Recenzja książki „Wychowywać i wzruszać. Literatura młodzieżowa PRL-u”.
Krótka analiza prawie stu powieści wydawanych dla młodych ludzi w czasach PRL-u. Prawdziwa gratka wydawnicza dla tych, którzy dorastali w minionej epoce.

„Wychowywać i wzruszać. Literatura młodzieżowa PRL-u” to swego rodzaju katalog literacki przypominający czytelnikom powieści młodzieżowe z lat 1952-1988. Utworów uwzględnionych w dziele autorstwa Olgi Wróbel jest prawie sto. Nie jest więc to pozycja dla mało cierpliwych czytelników. Na uwagę zasługuje to, że będąca krytykiem literackim i  popularyzatorką literatury, autorka wykonała kawał naprawdę żmudnej pracy, aby jak najrzetelniej przedstawić najważniejsze motywy występujące w przytaczanych powieściach. Jak sama przyznaje we wstępie, przygotowanie tekstu do druku zajęło jej aż sześć lat! Mocnym punktem tego dzieła jest także to, że publikacja wydawnictwa Marginesy zawiera streszczenie każdego z wymienionych utworów oraz uwzględnia problematykę wszystkich powieści w kontekście epoki PRL-u.

Autorka wspomina w swojej pracy o tym, że bohaterowie utworów młodzieżowych odzwierciedlali aktualne problemy i emocje młodych ludzi, a publikowane w minionej epoce książki pokazywały szczegółowo to, jak żyli w XX wieku Polacy i jak wychowywali wtedy swoje dzieci. Wczytując się w przygotowane przez Olgę Wróbel opisy, dowiedzieć się można ponadto, jakie wartości promowali autorzy oraz jakie mieli obserwacje społeczne. W publikacji wspomniano również o tym, że cechą charakterystyczną książek  z minionej epoki są elementy propagandowe. Jak zauważa Olga Wróbel, „większości pisarzy i pisarek talent literacki pozwalał wyjść z propagandowych powinności obronną ręką”, dzięki czemu młodzi odbiorcy literatury otrzymywali z reguły duże bogactwo treści i rozrywki.

Publikacja wydawnictwa Marginesy to skarbnica ciekawych fabuł oraz informacji na temat życia rodzinnego i życia nastolatków w czasach PRL-u. Piękne jest to, że autorka przypomina utwory sprzed kilku dekad, podkreślając ich walory. Dzięki temu jest szansa, że nie zostaną one przez współczesnych czytelników całkowicie zapomniane. „Wychowywać i wzruszać. Literatura młodzieżowa PRL-u” to jedna z tych pozycji wydawniczych, które przenoszą odbiorcę w podróż w czasie, pozwalając lepiej wniknąć w socjologiczne i kulturowe aspekty minionego ustroju. Kto lubi nostalgiczne powroty do dawno czytanych tytułów, w pozycji autorstwa Olgi Wróbel odnaleźć powinien mnóstwo interesujących fragmentów dla siebie. Polecam.

Iwona Trojan

Olga Wróbel, „Wychowywać i wzruszać. Literatura młodzieżowa PRL-u”, Wydawnictwo Marginesy, Warszawa, 2026.



Komentarze




Newsletter

 
W tej witrynie stosujemy pliki cookies. Standardowe ustawienia przeglądarki internetowej zezwalają na zapisywanie ich na urządzeniu końcowym Użytkownika. Kontynuowanie przeglądania serwisu bez zmiany ustawień traktujemy jako zgodę na użycie plików cookies. Więcej w Polityce Cookies. Ukryj komunikat