„Ukochane kości” - recenzja

Autorka zabiera nas do rzeczywistości, w której codzienne życie mieszkańców blokowiska przeplata się z folklorem, przesądami i magią. Poznajemy Annę, jej historię, relacje oraz niezwykłą tajemnicę. Obserwujemy jej dorastanie, pierwsze wzloty i upadki, a także doświadczenia, które kształtują jej spojrzenie na świat. Ważną rolę odgrywają tu również rodzina i sąsiedzi, tworzący wspólnotę, w której każdy ma swoje miejsce.

Świat przedstawiony przez autorkę jest jedną z największych zalet tej powieści, choć z pewnością nie każdemu przypadnie do gustu. Blokowisko wydaje się miejscem niemal nierzeczywistym, w którym obowiązują zupełnie inne zasady. Zwierzęta hoduje się w mieszkaniach, kozy podróżują trolejbusem, a w podziemnej łaźni celebruje się zarówno narodziny, jak i śmierć. Do tego dochodzą zwyczaje, takie jak zabijanie czarnej kury chochlą czy gałązka ruty założona za ucho jako przyjęcie zaręczyn. Z każdą kolejną stroną odkrywamy następne nieoczywistości i nigdy do końca nie wiemy, czym jeszcze zaskoczy nas autorka.

Na szczególną uwagę zasługują ilustracje umieszczone na początku książki. Urzekły mnie swoją nietypową kreską i wzbudziły ciekawość. Przed lekturą trudno było mi powiązać je z konkretnymi wydarzeniami, jednak z czasem kolejne obrazy zaczęły nabierać znaczenia. To ciekawy zabieg, który pozwala jeszcze mocniej zanurzyć się w wykreowanym świecie.

Nie jest to jednak wyłącznie opowieść o dziwnych zwyczajach i niezwykłych wydarzeniach. Pod całą tą osobliwością kryją się tematy bliskie każdemu z nas: potrzeba miłości, bliskości, przynależności i poczucia bezpieczeństwa. W trudniejszych momentach bohaterowie jednoczą się, pomagają sobie i wspólnie pielęgnują zwyczaje, które nadają sens ich codzienności. Książka przypomina również o nieuchronności przemijania i naturalnym cyklu życia.

Odczytuję tę powieść jako swoisty ukłon w stronę tradycji. Pokazuje, jak dawne wierzenia i obrzędy przenikają codzienność, ale też stopniowo odchodzą w zapomnienie. Skłoniła mnie do zastanowienia się, czy sami nie tracimy czegoś cennego, rezygnując z rodzinnych zwyczajów i zapominając o tym, co przez pokolenia budowało naszą tożsamość. Mimo odmiennych realiów emocje i potrzeby bohaterów pozostają zaskakująco uniwersalne.

Lektura okazała się bardzo przyjemna. Szybko zaczęłam sympatyzować z główną bohaterką i kibicować jej w kolejnych doświadczeniach. Rzadko trafia się na tak kreatywną zabawę treścią i oryginalnie wykreowany świat. Nie oznacza to jednak, że jest to książka dla każdego. Jej specyficzna konstrukcja i mnogość nieoczywistych zdarzeń mogą momentami sprawiać wrażenie, jakby fabuła zmierzała donikąd. Niektóre rozwiązania wydają się wręcz absurdalne, a rzeczywistość przedstawiona przez autorkę wymaga od czytelnika otwartości na literackie eksperymenty.

„Ukochane kości” to pierwsza powieść Kotryny Zylė, która ukazała się w Polsce, i mam ogromną nadzieję, że nie ostatnia. Pozwala spojrzeć na pozornie zwyczajne potrzeby z innej perspektywy i zachęca do refleksji nad tym, co warto ocalić od zapomnienia. Bo choć świat nieustannie się zmienia, a współczesne życie zdaje się pędzić coraz szybciej, pewne rzeczy pozostają niezmienne – potrzeba bliskości, miłości i poczucia, że jesteśmy częścią czegoś większego.

Patrycja Skałka

Kotryna Zylė, „Ukochane kości”, Dom Wydawniczy REBIS, Poznań, 2026.