„Cień Debory” - recenzja

Okazuje się, że codzienność nie jest łatwa, na każdym kroku trzeba pamiętać o przeszłości, próbując odnaleźć się w nowej rzeczywistości. Własne traumatyczne przeżycia trzeba przepracować samemu, bez żadnej armii psychologów i po prostu zacząć żyć. Tylko jak to życie wygląda u bohaterów książki „Cień Debory”?

Na zgliszczach Warszawy wyrasta nowa władza, a wraz z nią zagorzali orędownicy wprowadzania nowego ładu, który okazuje się kolejnym siermiężnym ładem. Do stolicy przybywa również znana z I tomu Maryla Wetlińska wraz z dziećmi i mężem. Po przeżyciu wojennej zawieruchy można z nadzieją patrzeć w przyszłość, ale czy rzeczywiście życie po wojnie jest takie proste?

Magdalena Mosiężna przedstawia to życie w sposób realistyczny, bohaterowie są autentyczni, nie wycięci z „Czasu honoru”, gdzie każdy dzień nosi za sobą nową dawkę bohaterstwa. Bohaterstwem było przeżycie kolejnego dnia, przetrwanie, ale także próba normalnego życia. Bolesna pamięć o przeszłości i rodząca się Polska Ludowa skutecznie uniemożliwia bohaterom normalne życie.    

Maryla pragnie brać czynny udział w odbudowie Warszawy, inni wybierają spokojniejszą ścieżkę – życie na wsi, gdzie można odciąć się od powstającej, niebezpiecznej ideologii. Sam tytuł jest również znamienny. To nawiązanie do postaci z pierwszego tomu być może symbolizuje przeszłość, o której nie możemy zapomnieć, jeśli chcemy budować przyszłość. Akcja toczy się niespiesznie, bohaterowie mają czas na popełnienie błędów, ale także na próbę otrzepania się z gruzów. Czasem to życie zupełnie nie układa się po ich myśli i przypomina gruzowisko. Ale ciągle próbują, bo swoją siłę znajdują w rodzinie. Magdalena Mosiężna stara się wychwycić to, co ich łączy, choć często paradoksalnie więcej ich dzieli.

To nie tylko powieść o podnoszeniu się z gruzów, ale także o bliskości, tęsknocie i nowych nadziejach, ale także o tym, że powojenna rzeczywistość może być trudniejsza niż samo piętno wojny. Czy bohaterów będzie jeszcze stać na miłość?

Sylwia Wasin
(sylwia.wasin@dlalejdis.pl)

Magdalena Mosiężna, „Cień Debory”, Wydawnictwo JanKa, Pruszków 2021.