„Jak Francuzi wygrali pod Waterloo” – recenzja

Napoleon to bohater narodowy. Jak każdy wielki przywódca ma swoich zwolenników i krytyków i mimo licznych dogłębnych analiz do dziś wzbudza bardzo silne emocje.

Postać tę na warsztat wziął więc Stephen Clarke, brytyjski dziennikarz, który zasłynął pisząc o Francji. Francja oczyma Clarke’a to niezwykle barwny kraj, pełen sprzeczności. W podobnym, żartobliwym tonie napisana została też książka „Jak Francuzi wygrali pod Waterloo”.

„Jak Francuzi wygrali pod Waterloo” to napisana lekkim tonem zbiorcza analiza historycznych wojen napoleońskich. Clarke jak zwykle nie rozczarowuje – książka odnosi się do autentycznych źródeł historycznych, dysput traktujących o panowaniu Napoleona. Robi to przy tym z tak dużym poczuciem humoru i wdziękiem, że nawet Francuzi nie powinni się na niego długo gniewać.

W książce znajdziemy więc sylwetki postaci współczesnych Napoleonowi, wodzów, opisy strategii wojennych. Najwięcej miejsca poświęca jednak samemu wielkiemu wodzowi, którego porażkę w bitwie pod Waterloo od lat Francuzi próbują wytłumaczyć i przemianować ją na zwycięstwo (choćby moralne).

Książka „Jak Francuzi wygrali pod Waterloo” to bardzo przyjemna lektura, warta polecenia przede wszystkim osobom, które interesują się historią powszechną i chciałyby z nieco innej perspektywy, z przymrużeniem oka, spojrzeć na jednego z największych wodzów w historii.

Choć książka bazuje na analizie bitew, jakie stoczył Napoleon, to jednak nie on jest głównym bohaterem „Jak Francuzi wygrali pod Waterloo”, a… Francuzi. To ich zachowania, próby wybielenia historii punktuje Stephen Clarke, pokazując, jak niewiele dzieli rzeczywistość od myślenia życzeniowego.

Historyczna niechęć między Brytyjczykami a Francuzami dodaje całej książce sporo pikanterii. Stephen Clarke nie szczędzi czytelnikom ciekawych anegdot, szczegółowych informacji i nieodłącznego ironicznego poczucia humoru. Choć rozprawia się z jednym z największych mitów, nie ma pewności czy tą batalię wygrywa. Z pewnością nie w oczach Francuzów.

Agata Podgajska
(agata.podgajska@dlalejdis.pl)

Stephen Clarke „Jak Francuzi wygrali pod Waterloo (a przynajmniej tak im się wydaje)“, Wydawnictwo WAB, Warszawa 2016