„Spalaj się!” – recenzja

Nawet, jeśli nie jesteśmy zainteresowani tematyką diet, raczej ciężko ustrzec się przed podrzucanymi z każdej strony pomysłami na pozbycie się zbędnych kilogramów. „Jedz tylko…”, „Nie jedz pod żadnym pozorem…”, „Nie łącz ze sobą…”, „Spożywaj x posiłków dziennie”, „Ćwicz x minut dziennie”, „Naukowcy odkryli…” i oczywiście cały zalew spamu z grup społecznościowych ze zdjęciami przed i po, i równie rzewną, co niewiarygodną historią o tym, jak tylko w tej konkretnej grupie uda ci się osiągnąć zamierzony cel.

Herman Pontzer, amerykański profesor antropologii ewolucyjnej na Duke University i profesor w dziedzinie zdrowia globalnego w Duke Global Heath Institute, postanowił raz na zawsze rozprawić się z mitami na temat ludzkiego metabolizmu i tego „jak ewolucja uczyniła człowieka najmilszą, najsprawniejszą i najgrubszą małpą”. Swoją książkę „Spalaj się! Jak naprawdę spalamy kalorie, tracimy na wadze i zachowujemy zdrowie” podzielił na dziewięć rozdziałów, rozpoczynając od ostrej powtórki, czy może w przypadku niektórych czytelników rozszerzenia, wiadomości, które mogą (mgliście) pamiętać z lekcji biologii na granicach ludzkiej wytrzymałości i uzależnieniu od szeroko pojętej energii kończąc.

Naprawdę duży zasób teoretycznych informacji uzupełniany jest antropologicznymi wspomnieniami z przełomowego w jego karierze badania metabolizmu członków plemienia Hadza z północnej Tanzanii. Jest to ród praktycznie niekorzystający z dokonań współczesnej technologii, dzięki czemu obserwacja i analiza zebranego materiału może pomóc w zrozumieniu stylu życia naszych przodków łowców - zbieraczy.

Dla mnie właśnie te reportażowe fragmenty były najbardziej interesująca częścią „Spalaj się!...”. Jeśli chodzi o resztę, to muszę niestety stwierdzić, że pomimo czytania na raty pod koniec mój umysł zaczął się buntować i coraz trudniej było mi utrzymać odpowiedni poziom uwagi. Nie odmawiam dużego waloru edukacyjnego, niemniej chwilami czułam, że niektóre rzeczy można by uprościć. Być może to właśnie miało być antidotum dla górnolotnych pozbawionych podstaw, ale wciąż popularnych stwierdzeń, że tym razem jesteśmy przeprowadzani przez całość ciągu przyczynowo-skutkowego, a nie przeskakujemy od razu do jasnych, podanych na tacy wniosków.

Podsumowując, pozycja zasługuje na uwagę szczególnie tych, którzy od lat zmagają się w utrzymaniem prawidłowej masy ciała, ale również tych, którzy chcieliby uzupełnić swoją wiedzę w temacie jedzenia, zdrowia i żywieniowo-biologicznej spuścizny naszych przodków.

Izabela Fidut
(izabela.fidut@dlalejdis.pl)

Herman Pontzer, „Spalaj się! Jak naprawdę spalamy kalorie, tracimy na wadze i zachowujemy zdrowie”, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań, 2022r.