„Sublokatorka” – recenzja

„Sublokatorka” nie jest książką o wojnie, choć w tle migoczą cienie historycznych kataklizmów. To opowieść o przypadkowości losu; o tym, jak niewiele zależy od naszych wyborów, a jak wiele od okoliczności i decyzji innych ludzi. Autorka w sposób niezwykle oszczędny, lecz przesiąknięty głębokim pięknem języka, prowadzi czytelnika przez historie bohaterów, którzy krążą wokół jednej centralnej idei – sublokatorstwa, czyli bycia kimś tam, gdzie nie ma się prawa być.

Książka jest pełna metafizycznych rozważań na temat ludzkiej egzystencji i jej przypadkowości. Bohaterowie Krall to ludzie niezwykle realni, z ich własnymi urazami, tęsknotami i niezdolnością do zapomnienia przeszłości. Opowieść splata się wokół wątków, które na pierwszy rzut oka mogą wydawać się przypadkowe, ale które stopniowo układają się w spójną całość, pozostawiając czytelnika z wrażeniem głębokiego poruszenia. Autorka pokazuje, że bycie ofiarą, katem czy obserwatorem nie zależy od nas, a przypadkowość może uczynić nas kimkolwiek.

Krall w tej książce porusza również temat rozdwojenia, tytułowego „sublokatorstwa” oraz problemu czerni i bieli w życiu człowieka. Ukazuje, że podział na dobro i zło nie jest prosty i dualny, ale jest wynikiem okoliczności, w jakich się znajdujemy, decyzji, jakie podejmujemy, oraz sposobu, w jaki traktują nas inni. To głęboka refleksja nad ludzką naturą i społecznymi umowami, które nas ograniczają.

Jednak trzeba dodać, że „Sublokatorka” to tekst trudny w odbiorze, szczególnie dla osób łatwo się rozpraszających. Przypomina bardziej zapis mowy potocznej niż klasyczną narrację, z zawiłą strukturą, która może sprawiać wrażenie chaotycznej i utrudniać czytelnikowi orientację w fabule. To wymagająca lektura, której zrozumienie wymaga skupienia i uwagi na szczegółach, ponieważ każdy element ma w niej znaczenie.

„Sublokatorka” to lektura, która zostaje w pamięci na długo. To książka, która wymaga skupienia, ale jednocześnie nagradza głęboką refleksją nad ludzkimi losami i naturą człowieka. Hanna Krall pokazuje, jak niezwykłe mogą być zwykłe historie, jak silny wpływ mają na nas wydarzenia i decyzje, których nie kontrolujemy. To nie tylko książka o historii czy jednostkowych losach, ale przede wszystkim o uniwersalnych pytaniach dotyczących życia, tożsamości i naszej roli w świecie

Dominika Poroszewska
(dominika.poroszewska@dlalejdis.pl)

Hanna Krall, „Sublokatorka”, Wydawnictwo Znak Literanova, 2024.