„Syn cyrku” - recenzja

Głównym bohaterem jest Farrokh Daruwalla - szanowany chirurg ortopeda, który nie potrafi sam przed sobą odpowiedzieć  na pytanie, gdzie jest jego miejsce na Ziemi. Z jednej strony życie związało go z Kanadą, gdzie mieszka jego rodzina; z drugiej zaś systematycznie wraca do Indii, w których się urodził. Bombaj jest dla niego wciąż atrakcyjny ze względu na fascynujące go przedstawienia cyrkowe. Celem bohatera stało się badanie krwi karłów występujących w cyrku i odkrycie ich kodu genetycznego. Już w tym momencie została podkreślona przez autora książki wyjątkowość postaci Farrokha i jego pasji. Jednak bardziej interesujące wydaje się to, że Daruwalla posiada dwa wcielenia. Dla wszystkich jest ortopedą, ale prawie nikt nie wie, że jest on również twórcą scenariuszy filmowych, których realizacja okazała się wielkim sukcesem. Wykreował bardzo wiarygodną postać Inspektora Dhara, będącą znakiem rozpoznawczym jego kryminałów. Życie Farrokha staje się jeszcze bardziej skomplikowane, kiedy wkracza w nie autentyczna zagadka kryminalna, w której ofiarą jest znajomy mu mężczyzna.

„Syn cyrku” Johna Irvinga to obszerna powieść, która nie skupia się wyłącznie na losach Farrokha, choć stanowi to główny motyw utworu. Przedstawia również innych bohaterów, których cechy charakteru, różnorodne skłonności, wątpliwa moralność prezentuje bogaty wachlarz osobowości. Są wśród nich m.in. homoseksualiści, transwestyci oraz przemytnicy narkotyków, których autor przedstawił przeważnie w sposób szczegółowy i dosadny. Niejednokrotnie może to wymusić na czytelniku nieco więcej dystansu i otwartości umysłu. Nie brakuje tu powagi i poruszania kwestii ważnych, ale należy też spodziewać się specyficznego poczucia humoru.

„Syn cyrku” jest dla mnie niejednobarwnym obrazem Bombaju, gdzie na pierwszy plan wychodzi zbrodnia. Miasto staje się również pretekstem do ukazania ludzkich słabości.

Autor przedstawił Indie jako świat pełen kontrastów. Podobnie skonstruował samych bohaterów, którzy zostali wyposażeni w skomplikowane rysy psychologiczne.

Katarzyna Lubińska
(katarzyna.lubinska@dlalejdis.pl)

John Irving, „Syn cyrku”, Warszawa,  Wydawnictwo Prószyński i S-ka, 2017.