„Szara Wilczyca” – recenzja

Czworonóg zamieszkuje w zimnym kraju, dlatego doskonale zna surowość natury. Dzielnie radzi sobie ze wszelkimi przeciwnościami, natomiast lękliwie reaguje na człowieka. Za tym ostatnim kryje się pewna traumatyczna historia, ukazująca prawdziwą przeszłość psa i determinuje jego dalsze losy. „Kazan spoglądał w kierunku urwiska. Człowiek dążył ich śladem. Przystanął w miejscu, gdzie Szara Wilczyca upadła. Potem ruszył dalej.(…). Zmusił samicę, aby wstała i podreptali w stronę gęsto zarosłych mokradeł rozsianych nad brzegiem jeziora. Przez cały dzień pilnowali kierunku wiatru, a gdy wilczyca odpoczywała, pies mknął wstecz własnym tropem, nasłuchując i węsząc”

Kazan to wyjątkowy i mądry zwierzak, a co ciekawe  – w jednej czwartej wilk, w trzech czwartych husky. Jego dwoista natura sprawia, że niekiedy  czuje się wewnętrznie rozdarty, bo jako pies pragnie bliskości z człowiekiem, a jako wilk tęskni za dzikością, funkcjonowaniem z dala od wszelkich cywilizacji. Kazan zaznał zarówno jednego jak i drugiego aspektu życia. Nie obce były mu głód, mróz i strach. Ale najgorsza dla czworonoga była krzywda, jaką wyrządził mu człowiek.

„We współżyciu z Szarą Wilczycą zawsze gryzła go samotność. Przyroda wpoiła weń pragnienie gromadnej przyjaźni i obecności nie pojedynczego druha, lecz całej ich czeredy. Z urodzenia był także niewolnikiem ludzi. Znienawidził ich z czasem, lecz należał nadal do psiego społeczeństwa. Co prawda u boku Szarej Wilczycy doznał wielu radości i jeszcze więcej szczęścia niż w towarzystwie człowieka oraz własnych braci, lecz troski życia, które ongiś wiódł, poszły w niepamięć, natomiast zew krwi przemówił silnym głosem”

Głównymi bohaterami powieści amerykańskiego pisarza Jamesa Olivera Curwood’a  są zwierzęta, dlatego w lekturze znajduje się znikoma ilość dialogów. Przeważają opisy ukazujące trudy życia w zimnym kraju, cierpienie oraz niezwykłą więź dwojga czworonożnych przyjaciół.

„Szara Wilczyca” to bardzo piękna, wzruszająca, a przede wszystkim uniwersalna opowieść, ucząca szacunku do istot żywych. Opowiada o najpiękniejszej, najprawdziwszej przyjaźni. Książka Curwood’a pozwala spojrzeć na zwierzęta z innej perspektywy. Lektura obala pogląd, że nasi bracia mniejsi mają tylko instynkt (i nic więcej), a jednocześnie obnaża szkodliwą działalność człowieka na naturę. Curwood pewien okres w swoim życiu spędził w podróżach, będąc  z dala od cywilizacji. Nowe doświadczenia oraz bliskość dzikiej przyrody zaowocowały inspiracją pisarską, a następnie sukcesem literackim. Warto wspomnieć, że po raz pierwszy publikacja została wydana w 1914 roku, a sama twórczość Curwooda była niegdyś w Polsce bardzo popularna, za sprawą tłumaczki Haliny Borowikowej (pseudonim literacki: Jerzy Malicz), która kontynuowała inne powieści autora.

Ewelina Grzesiuk
(ewelina.grzesiuk@dlalejdis.pl)

Curwood James Oliver, „Szara Wilczyca”, wyd. Zysk i S-ka, Poznań 2018