„Zamki w Polsce” – recenzja

Choć niewiele z nas o nich wie, oprócz kilku popularnych, mamy w Polsce setki wartych uwagi twierdz, zamków i warowni.

„Zamki w Polsce” to typowy przewodnik turystyczny, choć nie zawiera bazy klasycznych informacji. Jest to przewodnik tematyczny skupiający się na ponad tysiącletniej historii państwa polskiego, siedzibach królów, książąt, biskupów i rycerzy. Wiele z nich zostało w ostatnich latach odrestaurowanych, znaczna część nadal pozostaje w stanie ruiny. Nie każdy z nich znajduje się w okolicy większego miasta, część ukryta jest na terenach trudnodostępnych. Zamki od zawsze intrygowały mnie swoimi historiami, legendami mieszkańców i zagadkami konstrukcyjnymi. Wchodząc na teren takiej budowli, chcąc nie chcąc, rysujemy w wyobraźni obrazy sprzed setek lat, widzimy wydarzenia, które kiedyś miały miejsce w tamtejszych salach, podziemiach i na dziedzińcach. Kiedy przejeżdżam w okolicy jakiegoś zamku nie potrafię odmówić sobie choć rzucenia okiem na wnętrza pamiętające czasy, o których nie opowiedzą nam już nawet nasi pradziadkowie.

Przewodnik „Zamki w Polsce” pozwala zmienić powszechne myślenie Polaków o tych budowlach jako o niewartych uwagi ruinach. Książka podzielona została kolorami na rozdziały, każdy z nich opisuje zamki na terenie danego województwa. Rozdziały zaczynają się mapą, na której w ramce terenu czytelnik z łatwością może zlokalizować zamek w swojej okolicy. Następnie każdej budowli poświęcona została jedna strona przewodnika. Autor zaznacza współrzędne GPS warowni oraz nazwy ulic, które do niej prowadzą oraz wymienia, jakie atrakcje turystyczne warto zobaczyć w okolicy zamku. Uzyskujemy informację o tym, czy wejście na teren budynku jest bezpłatne lub w jakiej kwocie możemy nabyć bilet wstępu. Do każdego z opisów dołączone są co najmniej dwa zdjęcia, rys historyczny (okresy budowy i przebudowy, zmiany właścicieli, wydarzenia historyczne na terenie obiektu), legendy i ciekawostki historyczne. Maciej Węgrzyn w każdym z województw odnalazł około 10 zamków, które opisał szczegółowo według powyższego schematu. Poza tym wymienia dla każdego z przedstawianych terytoriów kilka innych budowli na danym terenie, które są pozostałościami po oryginalnych zamkach i zostały do dzisiejszych czasów przebudowane.

„Zamki w Polsce” to z pewnością katalog dla turystów aktywnych, którzy nie podążają za utartymi schematami, a szukają form alternatywnych. Ciekawie przedstawione polskie dziedzictwo warowne to argument przetargowy dla rodzinnych wycieczek weekendowych i romantycznych wyjazdów w ruiny miejsc, gdzie powstawała nasza historia.

Joanna Swojak
(joanna.swojak@dlalejdis.pl)

Maciej Węgrzyn, „Zamki w Polsce. Przewodnik turystyczny” wyd. 2, Warszawa, Wydawnictwo RM, 2014